Kontrola i przeszukanie

Nowelizacja ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów wprowadziła wiele istotnych zmian w przepisach regulujących zakres uprawnień dochodzeniowych Prezesa UOKiK, polegających na prowadzeniu kontroli i przeszukań u przedsiębiorcy.

 

Najważniejsze zmiany to:

Rozdzielenie instytucji przeszukania od kontroli

Ograniczenie zakresu spraw, w których może zostać przeprowadzone przeszukanie

Przeszukanie stosowane tylko w przypadku potencjalnie najpoważniejszych przypadków naruszeń, może być prowadzone:

  • w sprawach praktyk ograniczających konkurencję rozpatrywanych przez Prezesa UOKiK
  • w sprawach praktyk ograniczających konkurencję i w sprawach kontroli koncentracji, na wniosek Komisji Europejskiej lub organu ochrony konkurencji innego państwa członkowskiego UE

Kontrola może być prowadzona również w sprawach:

  • krajowych z zakresu kontroli koncentracji
  • praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów
  • badania rynku przeprowadzona może być kontrola, lecz nie przeszukanie

Zróżnicowanie uprawnień w przeszukaniu i kontroli

  • czynności kontrolne prowadzone są za zgodą i przy współdziałaniu kontrolowanego, np. kontrolujący mogą żądać udostępnienia związanych z przedmiotem kontroli nośników informacji (art. 105b ust. 1 pkt 2), jednak nie może, bez zgody kontrolowanego, samodzielnie sporządzać kopii lub wydruków z takich nośników.
  • przeszukujący może samodzielnie sporządzać kopie lub wydruki z takich nośników (art. 105o)

Doprecyzowanie uprawnień kontrolujących i  przeszukujących

  • doprecyzowanie listy nośników informacji, których udostępnienie można żądać:
  • dodanie kategorii „pisma”,
  • wymienienie w szczegółowy sposób rodzajów nośników elektronicznych (informatycznych): (i) korespondencja przesyłana pocztą elektroniczną, (ii) informatyczne nośniki danych w rozumieniu przepisów o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne, (iii) inne urządzenia zawierające dane informatyczne oraz systemy informatyczne
  • odrębne ujęcie „możliwości domagania się zapewnienia „dostępu do systemów informatycznych będących własnością innego podmiotu zawierających dane kontrolowanego związane z przedmiotem kontroli, w zakresie, w jakim kontrolowany ma do nich dostęp”

Wprowadzenie rozwiązań zwiększających gwarancje poszanowania praw przedsiębiorców

  • wymóg ścisłego określenia okresu działalności przedsiębiorcy, który jest kontrolowany (ujęte w treści upoważnienia do prowadzenia kontroli/przeszukania)
  • kontrola: rozszerzenie możliwości wzruszenia podejmowanych czynności [„zażalenie na czynności kontrolne”, będące uprawnieniem właściciela zewnętrznych systemów informatycznych zawierających żądane dane kontrolowanego, np. serwer]
  • przeszukanie: zastąpienie instytucji sprzeciwu wobec podjęcia i wykonywania czynności kontroli „zażaleniem na czynności przeszukania” – dostępne dla szerokiego kręgu podmiotów: przeszukiwanego oraz “osób, których prawa zostały naruszone w toku przeszukania”

Doprecyzowanie roli SOKiK jako sądu właściwego w sprawach kontroli i przeszukania

  • na potrzeby stosowania w procedurze przeszukania przepisów kpk
  • na potrzeby rozpatrywania zażaleń na postanowienia w sprawie sprzeciwu wobec podjęcia i wykonywania czynności kontroli (art. 47928 kpc § 1 pkt 2a)